De Onderwijshoeve in Wezep helpt schooluitval voorkomen

De Onderwijshoeve in Wezep is één van de eerste samenwerkingsplekken in Nederland waar basisschoolkinderen terechtkunnen, die door fysieke en/of mentale problemen dreigen uit te vallen in het reguliere onderwijs. Initiatiefnemers zijn Pierre en Fidessa Schoonhoven van Zorg-en werkboerderij Hoeve Op Vollenhof. Fidessa vertelt: “Uit berichten in de media maakten wij op dat tienduizenden kinderen thuis zitten. Dat heeft ingrijpende gevolgen voor zowel kind als ouders. Ons idee is om er preventief voor te zorgen dat het niet zover komt.”

Hanneke Bloemendaal

Het Thuiszitterspact werd in 2016 opgesteld als een samenwerking tussen het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW), het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), gemeenten, scholen en zorgpartijen. Toch blijkt anno 2026 - aldus onderzoek van de Universiteit Wageningen - dat het absolute aantal thuiszitters is toegenomen. Volgens dit onderzoek biedt onderwijs op een zorgboerderij echter een veelbelovend perspectief voor de herintegratie van deze leerlingen in het onderwijs. Het gaat hierbij om kinderen die (tijdelijk) zijn uitgevallen in het reguliere onderwijs. 

“Het is heel mooi dat het onderzoek heeft uitgewezen dat zorg en onderwijs op een boerderij een positief effect hebben op de kinderen”, aldus Fidessa, die als zorg- en jeugdbegeleider kinderen met een zorgindicatie begeleidt op Hoeve op Vollenhof. “Dit in combinatie met het feit dat er circa 70.000 kinderen thuiszitten, heeft ons aan het denken gezet. Zou het mogelijk zijn om ervoor te zorgen dat er minder kinderen thuis komen te zitten door in een vroegtijdig stadium samenwerking in te zetten tussen het onderwijs en de zorgboerderij?” 

Uitdaging

Samen met Janine Hoogenraad, die sinds twee jaar zorgbegeleider en leerkracht is bij Hoeve Op Vollenhof, werden de mogelijkheden onderzocht. Er volgden onder meer gesprekken met de gemeente, bij wie geen soortgelijk initiatief bekend was. “De grootste uitdaging was dat er geen format is, waardoor er vragen rezen als: wat zijn de juridische kaders? Wie doet wat? Wie betaalt wat? Aangezien het gaat om kinderen die geen zorgindicatie hebben, vallen ze onder onderwijs en niet onder zorg. Dat betekent dat er geen zorgsubsidie voor deze kinderen is en het geld grotendeels van de scholen zelf moet komen,” licht Janine toe. 

Fidessa, Pierre en Janine vonden gehoor bij Jan Limbeck, voorzitter van cluster Noord-Veluwe, onderdeel van samenwerkingsverband Hanzeland PO en met Sanne Vos, clustercoördinator Noord-Veluwe, SWV Hanzeland PO, een samenwerkingsverband tussen scholen voor (speciaal) basisonderwijs, speciaal onderwijs, voortgezet (speciaal) onderwijs en praktijkonderwijs. Zij reageerden positief: “Een kind dat vastloopt op school, heeft vooral nodig dat we samen blijven zoeken naar wat wél werkt”, stellen zij. “De Onderwijshoeve biedt tijdelijk een andere onderwijsomgeving, terwijl de band met de eigen school behouden blijft. Als scholen in cluster Noord-Veluwe zetten we ons er samen voor in dat kinderen weer perspectief krijgen en zo dicht mogelijk bij huis onderwijs kunnen blijven volgen.”

De Onderwijshoeve

De Onderwijshoeve is inmiddels gestart als een pilot van twee jaar waarvoor voldoende financiële middelen zijn gevonden. In een gloednieuw klaslokaal krijgen maximaal 5 kinderen gedurende maximaal 3 dagdelen per week onderwijs. Naast deze dagdelen volgt het kind onderwijs op de reguliere school. Er is intensieve samenwerking tussen de Onderwijshoeve en de basisschool van het kind.
Het onderwijs wordt verzorgd door Janine, waarbij aangesloten wordt bij de leerlijn van de kinderen. Fidessa valt in of springt bij indien nodig. “Voor veel kinderen is het een verademing om in een prikkelarme omgeving en in een kleine groep les te krijgen. We bieden maatwerk, kijken naar wat het kind kan en bouwen zo het zelfvertrouwen op. Ook is er volop ruimte om buiten te spelen en/of dieren te verzorgen”, vertelt Janine. “De school heeft altijd al veel gedaan voor het kind, het gaat dan ook nadrukkelijk niet om bijscholing of bijles. Het sociaal/emotionele aspect staat centraal.” Fidessa besluit: “Wij staan open voor kinderen uit de gemeente Oldebroek van wie de school signaleert dat ze dreigen uit te vallen. Na deze signalering volgt een aanmelding en een beoordeling door een orthopedagoog en de clustercoördinator of inzet van de Onderwijshoeve passend is. De komende twee jaar gaan we ons bewijzen en laten zien wat de meerwaarde is van De Onderwijshoeve.”