Elburg door de ogen van Henk van den Hoorn

Waarom staat de Grote Kerk van Elburg in de hoek van de stad? Wie was Arent thoe Boecop? Zijn alle stegen in de Vestingstad recht? En waar zijn alle oorspronkelijke torenspitsen gebleven? Antwoord krijgen op deze vragen én nog veel meer bijzondere weetjes ontdekken, doe je tijdens een stadswandeling door Elburg.

Hanneke Bloemendaal

Zijn opa was visser en zijn vader zat in de handel. Zijn moeder kwam oorspronkelijk uit Harderwijk, maar kwam als meisje naar Elburg. “In Harderwijk kennen ze me als Henk van Grietje van Aalt van Mietje”, lacht stadgids Henk van den Hoorn. “Ik ben geboren en getogen in de vesting en je krijgt me hier nooit meer weg. Ik heb voor mijn werk over de hele wereld gereisd, ga nog steeds ieder jaar naar Spanje met vakantie, maar Elburg is echt mijn plaats.”

De 72-jarige is één van de vrijwillige stadsgidsen met wie je op ontdekkingstocht kan gaan door de oude Vestingstad. “Een jaar of 10 geleden stond er een advertentie in de krant, waar ik op gereageerd heb. Belangstellenden werden -en worden- door de VVV opgeleid tot stadsgids. Ik mocht destijds gelijk op pad, hoefde niet de boeken in, omdat ik al zoveel wist. Maar ondanks dat ik veel in mijn ‘bagage’ heb, ontdek ik nog steeds nieuwe dingen. Ook heb ik eens een boek van iemand gekregen over het Elburg van vroeger, dat neem ik wel eens mee tijdens een toer.” De vaste tijd van een stadstour is anderhalf uur, maar wie met Henk op pad gaat, kan rekenen op een uitgebreidere versie. “Ik vraag van te voren aan de groep of het oké is als de tour uitloopt. Dan heb ik de vrije hand, ga ik bijvoorbeeld ook de rokerij in en naar de visafslag. waar ik als suppoost werk.”

Keitjesmotief in de Noorderkerkstraat -  Hanneke Bloemendaal

Aan zijn koffie komt hij nauwelijks toe, want verhalen heeft hij genoeg te vertellen. “Elburg heeft zoveel te bieden en er is zoveel te laten zien! De winkelstraten laat ik altijd voor wat het is, maar de stegen niet: daar is machtig veel te ontdekken. Wist je dat er vroeger koeien door de straten van de stad liepen? De hygiëne was ver te zoeken, maar dat namen de mensen voor lief. Ze verdienden er hun brood mee. Er zijn nog veel stadsboerderijen bewaard gebleven.” We lopen naar de Smeesteeg waar een voormalige stadsboerderij volledig wordt gerestaureerd. “Prachtig, moet je die deuren zien. Die hebben de eeuwen doorstaan.” In de Noorderkerkstraat wijst hij op de met kleine steentjes ingelegde figuren op de stoepen voor de huizen. “Elburg is de enige plaats ter wereld die dat heeft. Aan de patronen is vaak het beroep van de toenmalige bewoner af te lezen.” Terloops vertelt hij dat er ook ooit een tram door Elburg reed, richting Oldebroek een Nunspeet. Aangekomen in de Westerwalstraat attendeert hij op een pand aan de linkerkant. “Hier was de huidenzouterij gevestigd van de familie de Lange. Zij werden in de oorlog tijdens een razzia opgepakt, maar de huiden hingen nog in de werkplaats. Op een gegeven moment krioelde het er van de maden. De Duitsers waren altijd bang voor infectieziektes en haalden de eigenaar en zijn vrouw terug, die vervolgens onderdoken. Bijzonder toch, hoe duizenden maden je leven kunnen redden?”

Een van de prachtige stegen in Elburg - Hanneke Bloemendaal

Stadsgids

Het werk als stadsgids brengt Henk veel: hij geniet ervan zijn kennis te delen, maar waardeert ook de bijzondere ontmoetingen en ervaringen. “Ik ging eens met een groep visueel beperkte jongeren uit Amsterdam op pad, die begeleid werden door een ouder. Het is dan best een uitdaging om Elburg te laten ‘zien’. Ik heb bijvoorbeeld de muren laten voelen. Ook liepen we over de wallen, waarop één van de jongeren opmerkte: “Pap, zijn dit dezelfde wallen als waar jij bij ons naar toe gaat?” Hij vervolgt: “Soms kan ik wat voorwerk doen. Zo was er eens een groep waarvan de moeder als jong meisje in een huis aan de haven had gelogeerd. Ik heb er aangebeld en gezegd dat ze er rekening mee moesten houden dat er dan en dan misschien mensen even naar binnen zouden kijken. Spontaan werd er gezegd: ‘kom tegen die tijd maar even met haar naar binnen!’ Die verraste reactie van de moeder: dat is voor mij als slagroom op de koffie!”

Zijn er kinderen bij? Henk heeft ze wel eens touw laten draaien op de touwbaan. Iemand in een rolstoel? Henk zorgt dat die de kazematten in kan. Een groep uit Drenthe? Laten we plat praten met elkaar! Elburger of niet, een stadswandeling is een boeiende ervaring voor iedereen.

Praktisch

Elke zaterdag zijn er inloopstadswandelingen. Aanmelden kan bij de VVV. Met een eigen groep op pad kan op elk gewenst tijdstip. Maak hiervoor een afspraak via 0525 68 13 41 of via info@museumelburg.nl.