Column: Proteïnetoetjes, gezond of marketingtruc?

Je kunt geen supermarkt inlopen zonder dat ze je toelachen: kwarkjes, puddinkjes en drankjes met ‘extra proteïnen’. Ideaal voor sporters, toch? Of voor iedereen die ‘verantwoord wil snacken’. Maar wat zit er nu écht in die populaire eiwittoetjes?

Om te beginnen: de eiwitten zelf. Vaak gaat het om melkeiwitten zoals caseïne en wei (whey), restproducten uit de zuivelindustrie. Maar er zijn ook varianten met soja-eiwit of de meer mysterieuze ‘hydrolysaten’, voorverteerde eiwitten die sneller worden opgenomen. Klinkt efficiënt, maar natuurlijk is het niet altijd. De meeste van deze eiwitten zijn sterk bewerkt. En plantaardige eiwitten uit bonen, noten of granen? Die kom je zelden tegen in zulke toetjes, te duur of te ‘natuurlijk’ voor de fabriek.

Dan de hoeveelheid. Op het label staat bijvoorbeeld ‘20 gram eiwit per beker’. Klinkt indrukwekkend. Maar klopt dat ook? Ja meestal wel. In Europa geldt dat voedingswaarden gecontroleerd mogen worden met een marge van 20%. Producenten doen zelf analyses, vaak via externe laboratoria. Autoriteiten zoals de NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) controleren steekproefsgewijs. Maar dat gebeurt maar zelden. Je moet dus vertrouwen op de eerlijkheid van de fabrikant.

En dan de hamvraag: heb je die extra eiwitten eigenlijk wel nodig? Voor de meeste mensen is het antwoord: nee. Een normaal voedingspatroon met brood, eieren, zuivel, peulvruchten, vlees of vis levert al snel voldoende eiwit. Alleen wie zwaar traint, vegan eet of herstelt van ziekte, heeft soms baat bij een beetje extra. Maar dat hoeft niet per se in de vorm van een peperduur toetje vol zoetstoffen, bindmiddelen en kunstmatige smaakjes.

Dus: laat je niet foppen door het woord ‘proteïne’. Het klinkt gezond, maar is vaak vooral een slimme verpakking voor een gewoon dessert met een sportief jasje. Want hoe sterk je er ook van wordt, is nog maar de vraag. Dat je portemonnee er lichter van wordt, is zeker.

Sander Raven