Rubriek 80 jaar vrijheid: Eerbetoon aan verzetshelden Ive Vinke en Willem Kasper uit Hattemerbroek

24 maart 2025 om 12:00 80jaarvrijheid

‘In aansluiting op ons mondeling onderhoud d.d. 2 maart 1946, betreffende de door de S.D. op 1 Augustus 1944, gevangen genomen ondergrondsche strijders I.Vinke en W. Kasper, heb ik de eer Weledele, over hun ondergrondsch werk beleefd het navolgende te berichten.’
Het is de aanhef van een rapport van Postcommandant der
Marechaussee H. Brink, die in 1943 overgeplaatst was naar Hattemerbroek.

Hanneke Bloemendaal

“Dit rapport in combinatie met andere documenten biedt een schat aan informatie over de verzetsactiviteiten van mijn opa Ive Vinke en zijn zwager Willem Kasper”, vertelt Everdien Post. “In 1928 hebben zij garage Vika opgericht in Hattemerbroek, Vika staat voor Vinke en Kasper. Als één van de eersten in de regio hadden zij een taxi en een lijkkoets. Ook waren de plaatselijke brandweerwagen en ambulance bij hen gestald. De brandweerauto hebben ze later in de oorlog, toen de Duitsers in paniek raakten en alles van waarde mee wilden nemen, elders in Hattemerbroek verstopt. Verder verborgen ze meerdere radio’s, het bezit ervan was verboden, onder de vloer van de woning. Uit het rapport blijkt tevens dat zij meerdere onderduikers hadden, waaronder twee officieren uit Den Haag, die van plek naar plek zwierven om uit handen van de Duitsers te blijven. Jonge mannen die niet te werk gesteld wilden worden in Duitsland namen ze in dienst als monteur. Kwam er een razzia dan verstopten ze zich in het hondenhok of in de lijkkoets; later ook in de bossen van Molecaten. Toen het verzet op een dag ter ore kwam dat er weer een razzia zou plaatsvinden, belde mijn opa huisarts dokter Ter Linde, dat hij direct moest komen, omdat er een ernstig ongeluk was gebeurd. Hij liet hem onderduiken in zijn huis. Toen ze hoorden dat de Duitsers de instrumenten van de dokter wilden confisqueren, hebben ze die met de ambulance weggehaald, evenals de verborgen radio.”
Ze vervolgt: “Hun activiteiten speelden zich onder de neus van de bezetter af, want de garage was door de Duitsers in beslag genomen. De familie mocht wel in het naastgelegen huis blijven wonen. Voor het huis zat steevast een Duitse schildwacht, maar die kneep vaak een oogje dicht.”

Uit een ander document blijkt: ‘Beide personen stonden bij de Duitschers bekend als zeer anti-Duitsch’ en ‘het is meermalen voorgekomen dat zij Vinke van sabotage beschuldigden, doch wegens gebrek aan bewijs en de juiste manier van optreden tegen de moffen redde hij ook deze situatie’. Ditzelfde rapport vermeld ook dat Vinke en Kasper geld inzamelden voor het verzet en dat er bijgedragen werd aan de verzending van pakketten aan Joden, die in Westerbork zaten. 

Arrestatie

Op 1 augustus 1944 vond er een inval plaats bij Garage Vika. De S.D. had een tip gekregen dat er meerdere radio’s verborgen waren door Ive Vinke en Willem Kasper. De radio’s werden gevonden, het tweetal werd gearresteerd en overgebracht naar kamp Amersfoort. “Tot op de dag van vandaag is niet bekend wie hen verraden heeft. Willem Kasper is op 5 januari 1945 overleden in kamp Neuengamme. Het was lange tijd onzeker of mijn opa nog leefde. Pas begin jaren 50 kreeg mijn oma officieel bericht dat haar man was overleden.”
Omdat er veel onduidelijkheden waren over waar en wanneer Ive Vinke was overleden, nam Everdien Post in april 2007 contact op met het NIOD (Nederlands Instituut voor Oorlogsdocumentatie). “In eerste instantie werd gedacht dat de dood van mijn grootvader te maken moest hebben met de Britse aanval op het schip Cap Ancona en andere Duitse schepen. Met de Cap Ancona werden gevangenen uit Neuengamme, het kamp waar ook mijn opa gevangen had gezeten, geëvacueerd bij het naderen van Britse troepen. Om een lang verhaal kort te maken, dankzij het kampnummer dat mijn opa in Neuengamme gekregen had, kon uiteindelijk achterhaald worden, dat hij in een massagraf begraven was. In 1962 is hij herbegraven op de erebegraafplaats in Loenen. Mijn vader is diverse keren samen met andere familieleden bij de jaarlijkse herdenking op 4 mei aanwezig geweest.”

Ter ere van Ive Vinke en Willem Kasper wordt er op 19 april 2025 een monument onthuld in Hattemerbroek door burgemeester Tanja Haseloop-Amsing van de gemeente Oldebroek, Joop Vinke en de jongste nazaten van Ive Vinke.