Onderhoud toren Grote Kerk in Elburg pas in 2028

De werkzaamheden aan de toren van de Grote Kerk in Elburg worden gelijktijdig uitgevoerd met het geplande onderhoud aan de kerk. Maar vindt niet plaats voor 2028. Bij dat besluit blijft het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Elburg op basis van de technische inspectie die is uitgevoerd door Buro STIEL in opdracht van de gemeente.

Wijnand Kooijmans

De inspectie is uitgevoerd met een 3D-scan en heeft geleid tot een uitgebreid rapport. Het onderzoek is uitgevoerd naar aanleiding van signalen van de Monumentenwacht, het niet kunnen luiden van de klokken en meldingen van vrijwilligers en de stadsbeiaardier. Dat geeft het college aan in antwoord op vervolgvragen van Erik Land (Algemeen Belang). Het rapport bevat ook concrete aanbevelingen over de restauratie van de toren. Alle gebreken, risico’s en noodzakelijke restauratie stappen zijn volledig in kaart gebracht.
Het rapport wordt niet beschikbaar gesteld aan de raad. Volgens het college is het zeer technisch van aard en dient het als input voor het renovatieplan dat het college aan de raad gaat voorleggen. Afwegingen die daarbij een rol spelen zijn financiën, keuzes over toe te passen technieken en constructies, noodzakelijk onderhoud versus wensen, materiaaltoepassing enzovoort.
In de meerjaren onderhoudsprogrammering is opgenomen dat de gemeente het klokkenspel vervangt. Uit het onderzoek komt echter naar voren, zo geeft het college aan, dat er veel meer urgente zaken spelen die nodig zijn om de kerktoren als geheel te laten functioneren voor een lange periode. Met de kennis van nu zal al het werk dat in beeld is gebracht in één overall project worden uitgevoerd. Dit maakt dat bekeken wordt of en welke werkzaamheden absoluut moeten doorgaan en of het college een integraal projectvoorstel kan voorbereiden, waarbij ook bijvoorbeeld wordt gezocht naar subsidiemogelijkheden of samenwerking met de naastgelegen kerk.

Dit betekent concreet dat er, ondanks de diverse tekortkomingen die zijn vastgesteld, tot nu toe geen uitvoeringsplanning is vastgesteld voor maatregelen voor de openstelling. Het luiden van de kerkklokken is, zo geeft het college aan, op dit moment niet mogelijk. Uit het onderzoek blijkt dat enkele kerkklokken in dezelfde frequentie trillen als de toren zelf, waardoor het leidt tot ongewenste toren bewegingen en risico’s voor de gewelfconstructie van de kerk. Hierdoor geldt een luidverbod.
Het luiden van de klokken kan pas worden hersteld als de noodzakelijke constructieve restauraties aan de toren, klokkenstoel en carillon zijn uitgevoerd. Het rapport adviseert deze integrale restauratie binnen drie jaar uit te voeren. Het stuc- en voegwerk van het torenportaal verkeert in matige staat door hoge vochtbelasting. Het advies is dit op te nemen in het totaalproject, omdat aanvullend wetenschappelijk onderzoek nodig is om te achterhalen of er zich oude (waardevolle) schilderijen onder de pleisterlagen bevinden.
De totale kosten van de restauratie worden geraamd op anderhalf miljoen euro. De raad moet over de toekenning van dit bedrag nog een besluit nemen op voorstel van het college.